Petrol fiyatları, ABD’nin İran’a yönelik deniz ablukasının uzun süre devam edeceği yönündeki haberler sonrasında keskin bir artış gösterdi. Küresel piyasalarda artan jeopolitik riskler, enerji fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskılara yol açtı.
BRENT VE WTI FİYATLARINDA CİDDİ ARTISLAR
Brent petrolün vadeli varil fiyatı, gün içinde 104,4 dolardan kapanmasının ardından, bugün saat 16.53 itibarıyla yüzde 5,32 artarak 109,95 dolara yükseldi. Aynı zamanda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varil fiyatı da yüzde 5,19 artışla 105,12 dolar seviyesinde işlem gördü.
ABD’DEN GELEN ABLUKA HABERLERİ FİYATLARI ETKİLEDİ
Petrol fiyatlarındaki bu yükselişte, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran limanlarına yönelik daha uzun süreli bir deniz ablukası için hazırlık yapılması talimatı vermesi etkili oldu. Wall Street Journal (WSJ) aracılığıyla yayımlanan habere göre, Trump, İran’ın nükleer programını geri adım atmaya zorlamak amacıyla petrol gelirlerini hedef alarak baskıyı sürdürmeyi kararlaştırdı.
TAHRAN’A YÖNELİK BASKI STRATEJİSİ
Yetkililer, Trump’ın danışmanlarına İran’a yönelik uzun süreli bir abluka için hazırlık yapmalarını istediğini bildirdi. Bu stratejinin, Tahran yönetimini daha önce kabul etmediği nükleer tavizleri vermeye zorlamayı amaçladığı ifade edildi. Trump’ın, hava saldırıları ya da çatışmalara kıyasla mevcut ablukayı sürdürmenin daha az riskli olduğunu düşündüğü, bu nedenle İran limanlarına yönelik deniz trafiğini kısıtlama yolunu tercih ettiği öne sürüldü.
HÜRMÜZ BOĞAZI VE KÜRESEL YANSIMALARI
Haber kaynakları, Trump’a yakın bazı isimlerin İran üzerindeki baskının devamını desteklediğini, bazı çevrelerin ise Hürmüz Boğazı’nın kapanması veya çatışmaların derinleşmesinin ekonomik ve siyasi riskler yaratabileceğinden endişe duyduğunu belirtti. İran Devrim Muhafızları Ordusu, 28 Şubat’ta ABD-İsrail saldırılarının ardından Hürmüz Boğazı’nın geçişlere kapatıldığını açıkladı. ABD ile İran arasındaki müzakerelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından Trump, 12 Nisan’da ablukayı başlatacaklarını duyurdu. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ise 13 Nisan’da İran limanlarına giriş ve çıkış yapan gemilere yönelik deniz ablukasının yürürlüğe girdiğini bildirdi. Birleşmiş Milletler (BM) verilerine göre, ABD-İsrail ile İran arasındaki çatışmaların başlamasından bu yana Hürmüz Boğazı’ndaki geçişler yüzde 95,3 oranında azaldı.